Ömrümden uzun ideallerim var -Suna Kıraç

Ömrümden uzun ideallerim var -Suna Kıraç

Kitap hakkında okuyucu notu :

Kitap Türkiye’nin en çok bilinen ama en az tanınan ailesinin en önemli bireylerinden Suna Hanım’ın gözüyle hem ailesini em o dönemin yetiştiği şartlarını hem de aslında Türk iş dünyasının gelişimine ait ipuçlarını barındırıyor. İş adamları ve yöneticilerin en önemli problemlerinden olan aile ilişkileri ve iş hayatı konusunda faydalı tavsiye ve bilgileri bulabileceğiniz kitabın okunmasında fayda görüyorum

  • Vehbi Koç’un kızı
  • İş yaşamında ciddi, otoriter, bilgili Birgül yaratıcı ve mükemmeliyetçi
  • Eğitim gönüllüleri vakfı’nın kurucusu
  • 50 yaşı geçince insanda tuhaf bir haleti ruhiye korku başlıyor. Ömrün kısaldığı virgül öbür tarafa yaklaşıldığı doğal olarak sevdiklerimizin bire birer kaybedileceği düşünülüyor. Her gördüğüne acaba acaba bir daha görebilecek miyim korkusuyla bakıyoruz
  • ömrümden uzun giderlerim var
  • Vehbi Koç babasının ana tarafından Hacı Bayramı Veli ailesine mensubiyeti dolayısıyla 630 yıllık seceresini tespit ettirdi
  • Vehbi Koç’un babasından aldığı hasletleri :büyüklerine saygı, küçüklere sevgi, doğruluk, Allah’a bağlılık, başkalarına zarar vermeme, iyi dost geçirme, bütçeye göre masraf yapma, kazancının bir kısmını arttırmak.
  • Annesi sadberg Koç anne baba teyze çocuğu ve servet bölünmesin diye görücü usulü evlendirilenlerdendi
  • Az konuşan çok dinleyen anne babaydı babam annemi hanım diye çağırırdı yemek bilmezdi her zaman aşçısı oldu
  • Üç kız kardeşin en küçüğü nokta bir erkek çocuk ve ablası Sebahat arsel abisi Rahmi Koç idi
  • İlk işini babası 1916’da kurdu ve ato başkanı, Kızılay başkanı oldu sayılı Ankara tüccarlarındandı işkolikti. Hastalık dışında hiçbir sorunumuzla ilgilenmezdi. Bir Türk Alman dadımız vardı. Babam ilk kez 1946’da ABD’ye gitti.
  • aile her cumartesi hep beraber yemek yeme adetini damatlar ve gelinlerden sonra bile sürdürdü.
  • Annem hayatı boyunca kayınvalidesi ile oturdu. Eniştem ölünce halam yanımıza geldi.uz 3 kız çocukla dul kalmıştı nokta kalabalık ailede büyüme dayanışma, paylaşma, sorumluluk ve kişileri korum a olarak tezahür etti .
  • Bahadır turşu Birgül salça, kurutmalıklar Birgül reçeller yapılırdı maddi durumumuz iyi olmasına rağmen israf hiç yoktu. Allah’ın verdiği her nimet değerlendirilirdi. Annem hiçbir şeyin fiyatı söylenmez ve övünmez derdi. Nkara’nın tek asansörlü apartmanında başbakan Şükrü Saraçoğlu ve gümrük bakanı Saffet Arıkan komşumuzdu. Babam İskoç viskinin nasıl içileceği ne Saffet arıkan’dan öğrendim nerede nokta sonraları gümrük ve tekel bakanlığı yapacak Emin bey de komşumuzdu.
  • Evlerimiz hep standartların üzerinde ama yaşamımız sade idi. Kız erkek ayrımı hiç yapılmadı. Eğitim dahil Koç topluluğunda eşit hisseler almamıza kadar sürdü. Babam her cumartesi yemeğinde birbirine düşüp dağılan aileleri anlatır nasihat verirdi.
  • Rahmi Koç Robert koleji kızlar Amerikan kolejine gitti nokta babam benim tezgahım en iyi üniversitedir seni ben yetiştireceğim derdi. 35 yıl beraber çalıştık. Ben Vehbi Koç üniversitesi mezunuyum Boğaziçi üniversitesi mezunuyum verdim.
  • İnan kırancın kıraç’ın babasına Atatürk dray farming üstüne bir Çiftlik kuruma görevini verdi ve onu Almanya’ya gönderdi
  • Bütün çocuklar, annem babam yılın ilk perşembesi evlenmişlerdi Uğur getirdiğine inanılıyordu
  • 15 yıl hiç sağlık problemimiz olmadığı halde çocuğumuz olmadı stresten dediler çünkü günde 18 saat çalışıyordum
  • Vehbi Koç’un prensipleri şunlardı : daktilo yazmayı ve araba kullanmayı bileceksin nokta en az bir dil konuşacaksın. Memleketin her tarafını gezeceksin nokta

Vehbi Koç’un iş prensipleri

  1. Hiç kimse tek imza ile şirketi töhmet altına sokmayacak
  2. Kardeşin ya da kocan olsa bile kimseye umumi vekaletname vermeyeceksin
  3. Vekaletname muayene süreli ve bir işe dönük olacak
  4. Birlikte çalıştığın kimselerle özel hayatında arkadaşlık etmeyeceksin içli dışlı olmayacaksın onlarla ilgili kararlar almakta zorlanırsın
  5. Verdiğin hiçbir siparişin borcunu unutmayacaksın nokta hediye başka sipariş başkadır. Bir paket sigara mı bile borcunu ödeyeceksin. Hediye deme pahalıya patlar
  6. İbadetini gösteriş için yapmayacaksın Allah’a kul olma ile arana kimse giremez
  7. Her toplantının zabıta sonrasında yazılacak ileride ne konuşulmuş Kim ne demiş yazılı olarak kalacak
  8. Siyasilerle konuşurken kendin zabıt tutacaksın.
  9. İşkilliyken bahse girme, az konuş, çok dinle, şirketi konuşma
  10. Elde ettiğin bilgilerin bir kısmını çalışma arkadaşlarınla paylaş.
  11. Almak istediğin kararı iç iş arkadaşlarınla birlikte alacaksın ki sonradan kararı takip etsinler ve sorumluluk alsınlar
  12. Kimseye kefil olmayacaksın. Sonradan kötü kişi olacağından baştan olmak iyidir. Ama gönlün istiyorsa para verip unutacaksın.
  13. Düşmüş dostunu arayacaksın
  • Mali işler müdürü tümko şirketlerinde Vehbi Koç tarafından atanırdı. Öylece doğrudan bu isme ulaşıp bütün yöneticileri denetleyebilirdi.
  • Yöneticiler ayrıntılara takip hakim patronundan çekinir
  • Vehbi Koç’un başarısı şirketlerin başına en iyi isimleri bulmasıydı. Daima en üst kademedeki yöneticileri şirketi ortak ederek sorumluluk ve aidiyet duygusunu geliştirmeyi tercih ediyordu. Yöneticiler Vehbi Koç gibi topluluktaki bütün iletişimi yazılı yapıyorlardı.
  • Aile komitesi kuruldu ve topluluk yönetim kurulu’nda temsil edilmeye başlandı. Burada damatlar ve gelinler olmaz şirketle ilgili aile kararları alınır kararlar yazılır e gizli olarak Bir kasada tutulurdu. Dışarıyla paylaşılmazdı. İhtiyaç olursa şirket CEO’su çağrılıp bilgi alınırdı.
  • Rahmi koç’la anlaşamıyordu. Zaman zaman ilişkiler ikisi de ayrılmak istese de babalarına direnemediler nokta aile komitesi anayasasını, idare heyeti yasama heyeti �cra kurulu ise yürütme kuruludur
  • Topluluğu tek hakimi yine Vehbi koştu nokta israfı sevmezdi. Helikopteri aldıklarını bir yıl ondan sakladılar. Vehbi Koç halktan biri gibi yaşama arzusundaydı. Şirket altın yıllarını yaşarken israf yapmazdı lüzumsuz masraflar yapılmamalı ve şirketlerin bünyesi kuvvetlendirilmelidir derdi. Çeşmenin suyu her zaman aynı şekilde akmayacağını düşünerek hareket edilmeli derdi buzdolabı fabrikası olduğu halde yazlığa giderken buzdolabını evden taşıyorduk. Tüp isteyenince aygaz’dan gönderilmiş ve neden israf edilmiş de yakındaki bayiden gönderilmedi demişti genel müdürleri bulusup tek araba ile gidiyorlardı. Uçakta neden ekonomik sınıfta gittiğini sorduklarında uçağın arkası başka yere mi gidiyor diyordu.
  • İtibar 30 yılda kazanılır bir gecede kaybedilir derdi
  • Ben varlıklı ve tanınmış birçok kişinin itibar ve servetlerini kaybettiklerine şahit oldum sebebi ise lüks merakı, oğul harcamalı yurt dışı gezileri, gereksiz borçlanmalar bu çöküşlerin sebebidir nokta gençler çeşmenin suyu her zaman gür akmaz. Tedbirli olmasını derim nokta bana çok cimri diyene de gülerim. Derdi
  • Vehbi Koç her öğlen uyur günün geri kalanındaki dinamizmini bu uykuya borçlu olduğunu düşünürdü
  • Suna Kıraç ve Vehbi Koç’un çalışma tarzı aynıydı ikisi de ele aldıkları şirketle ilgili ayrıntılı bilgiye sahip olur, not tutarak toplantıları kaydeder, ciddi ve mesafeli ilişki kurar, sorgulayıcı ve otoriter olurlardı. Koç topluluğunun ilke ve değerlerini korumak önemliydi. Siyasetçilere mesafeli dururlardı. En yakını dahi hangi partiye oy verdiklerini kimse bilmezdi.
  • Aramızda yani ailede ahenk ve huzur olursa dışarıya karşı mücadele ve rekabet gücümüz artar
  • Yönetim kurulu başkanı kendisi ile ters düşen veya belirgin görüş ayrılıkları olan bir kadroyla çalışmamalıdır önemli meselelerde görüş ayrılıkları sık sık ortaya çıkarsa üst yönetim kadrosu değiştirilmelidir.
  • Fiili görevden ayrılan tecrübelerden yararlanılacak üst kademede yöneticilerin özel bir büroda ileriye dönük meseleler hakkında zaman zaman görüşlerini belirtmeye imkan sağlanmalıdır
  • Ceolog 3 yıllık değişerek olmalıdır. İllerbek Avrupa’nın önemli aileleri tarafından kurulan 4 00 isminin bir araya getiren forumdur
  • 90’larda Suna Kıraç Vehbi Koç’un akıl danıştığı tek kişiydi
  • Vehbi Koç her zaman adama göre iş değil işe göre adam bulun derdi.
  • 3 kuşağı büyük babanız girişimci ve kurucu, bizler koruyucu ve geliştirici, sizler ise hazır bulanlarsınız
  • 1960 darbesinden sonra döviz rezervleri yiyince kampanya başlatılmış 26 kilo külçe altın bağışlamışlardı.
  • 1985’te Galatasaray lisesi’nde 580’i yatılı 1400 talebe olurdu 48 sınıf vardı. 38 Fransız hoca vardı ve paraları Fransız hükümeti tarafından ödenirdi. Türkiye’de bunun gibi Robert vesaire 3.500 talebe okuyup her yıl 3200 mezun veriyor ve 10 milyon talebenin en elit kısmı oluşturuyorlardı
  • Hayatta en önemli sonuçlar ayrıntısına dikkat edilmiş işlerden alınır derdi
  • Lider olmak için önce olmak, karar verebilmek, takım oyunu oynayabilmek, yaratıcı ve keşfedici olmak, ileri görüşlü olmak, değişikliğe uyum sağlayabilmek, güvenilir olmak, motive edebilmek, risk alabilmek gerekir. Lider vizyonu, cesareti, bilgi ve deneyimiyle yerinde ve zamanında kesin kararlar alabilen mükemmel bir takımı stratejik ve taktik planları olan, ve hesaplı riskler almasını bilen kişiler. Lider kalmak ise lider olmaktan zordur. Bu nedenle eleştirenlerden değil Birgül eleştirilenlerden olun. Eleştirip sorumluluk almazsanız sorumluluğun dışında kalıp eleştirme yerlerseniz, beğenmediğiniz bir düzen içinde yaşamınızı sürdürmek zorunda kalırsınız

Vehbi Koç vasiyeti

Her gün namazdan sonra şu duayı yaparım Allah’ım vadem bittiği zaman beni çektirme ve vademi memleketimde getir. Namazım çok cemaat olacak bir camide kılınsın nokta her sene Ramazan’da eşe dosta verdiğim iftarlara devam edilsin. Her sene Fatih camii’nde fukaralara para dağıtılısın dağıtılmasına devam edilsin nokta her sene Ramazan’da Fatih Fatih camii’nde 5 hatim okutuyorum çocuklarıma ve din kardeşlerime devam edilsin. Müesseselerin menfaati uğruna her birinizin üzerine düşen fedakarlığı yapmanızı isterim. Unutmayın ki Birgül insan olduğu yerde ihtilaf bir gün iyi ihtilafın olduğu yerde anlaşma olacaktır. Yeter ki iyi niyet olsun. İşlerin yolunda gitmesi için iyi şeritli yönetici seçin Birgül iyi paraları verin ve onların görüşlerini aldıktan sonra karar alın nokta layık olmayan insanı sakın hatır gönül için işe almayın. Çok büyük zarar verir. Ayrı ayrı işlerden hayır gelmez bir gün muvaffak olamaz, perişan olursunuz. Kendime iş yapacağım, benimle kalacağım demeden bütün kuvvetinizi holdingin ilerlemesine tahsis ederim. Kapisle hisselerimizi satmayın. Zaruret olursa birbirinize satın. Servetiniz kaybolunca dostunuz kalmaz. Saatinize önem verin ölçülerinize dikkat edin. Aile ve iş hayatınızın mecbur olmasının mazbut olmasına itina edin. Sabırla dinleyin az ve öz konuşun nokta bir işe karar vermeden önce o işle ilgili raporları bilgileri iyice okuyun. İlgili insanları dinleyin sonra karar verin nokta verdiğiniz kararı takip edin. Çeşmenin suyu hep akmaz bütçenizde ihtiyaç dolu. İsraftan yoksa hayattan kaçının, cemiyette itibarınızı koruyun. Çocuk ve torunlardan kabiliyeti olmayanlara iş verilmesin nokta iş verilenlere Koç olduğu için ayrı davranılmasını, hiç disiplüğünden taviz verilmesin, aile komitesi devam etsin, aile meselelerini münakaşa edin nokta ittifakla kararı olmasa çoğunlukla karar alır. Herkese alınan karara uyusun nokta hiçbir işin dışarı çıkmamasına dikkat edin.

Vehbi Koç’un iş başına geçecek çocuklarına tavsiyeleri

Mesai arkadaşlarıyla mesafeli olmalı özel dostluk kurulmamalı nokta konuşuyor ve yazışmalarda çok dikkatli olmalı nokta verilen kararları aynen tatbik etmeli, ettirmeli, kontrol etmeli. Ufak menfaat temini için otoriteden fedakarlık yapmamalı nokta mesai arkadaşlarıma boynu bükük olmamalı. Hesap alıp vermesini bilmeli nokta aile arasında ahenksizlik olursa çalışanlar kendilerine Emin olamazlar nokta İstikbal kaygısı çekip işlerine ehemmiyet vermez Birgül ayrılırlar. Ayrıca rekabet bunlar azami istifade etmeye kalkar nokta bankacılar kredilerine tesir eder kamuda dedikodu başlar. Anlaşmazlıklarda kabahat iki tarafta olur. Bunun ölçüsünü bulmak güçtür. Onun için aile fertleri kapsülleri bırakıp işin zarar görmemesi için fedakarlık yapmalıdır.